الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
540
دقائق العلاج ( فارسي )
باب چهاردهم دردهاى اندامها فصل درد مفاصل درد مفاصل دردى است كه بندهاى بدن بدان گرفتار مىشوند و گاه با ورم همراه است اگر درد در انگشتان پاها باشد نقرس ( Goutte ) ناميده مىشود و گاه در مفصل ران است و از پشت ران تا زانو است و در ساقها نيز ادامه دارد اين بيمارى را عرق النساء ( Sciatique ) نامند و اگر تنها در ران باشد ورك ناميده شده است . سبب اين بيمارى موادى است كه بموضع مىريزد و هر مادهاى نشانى مخصوص خود را دارد بنابراين اگر آثار غلبه خون موجود باشد بايد فصد كنند ، اگر در همه مفاصل باشد فقط اكحل را فصد مىكنند ، اگر تنها در بالاى بدن و يا تنها در پائين بدن باشد ، باسليق را بايد فصد كنند و سپس با ترتيبى كه خواهد آمد بايد به پاكسازى بپردازند . اگر آثار صفراء غالب باشد بايد اول برودت را زياد و يا پاكسازى و سپس فصد كنند ، اگر در آغاز بيمارى باشد گاهى با ماليدن پارهاى روغنها مانند روغن بلسان بهبود مىيابد . اگر بيمارى ريشه دوانيد درمانش دشوار مىگردد و بمسهل ، ادرارآورها و عرقآورها نيز نياز مىافتد . مسهلهاى مناسب تربد تصعيد شده ، سفوف - المفاصل و سفوف القحف مىباشد كه براى پاكسازى در مفاصل و نقرس كافى هستند ، داروهائى كه بندها را تقويت كرده و از ريختن مواد به آنها جلوگيرى مىكند روح الزاج و ملح اللؤلؤ و الكسير ذو الخاصية مىباشد كه از آنها مىآشامند و يا ضماد مىكنند .